Przedsiębiorstwa z sektora MSP mają w Polsce ograniczony dostęp do kapitału, co jest jedną z największych barier w rozwoju gospodarki. Jednocześnie jednak przedsiębiorstwa te mają ogromny wkład w rozwój całej gospodarki UE. Podobna sytuacja ma miejsce także w innych krajach członkowskich Wspólnoty. Przedsiębiorstwa z sektora MSP wymagają więc szczególnej uwagi rządów i Komisji Europejskiej. Wychodząc temu na przeciw, Komisja Europejska i Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) podjęły inicjatywę mającą na celu stworzenie wspólnych europejskich zasobów dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (Joint European Resources for Micro to Medium Enterprises), w skrócie JEREMIE.

Cel istnienia JEREMIE

Celem inicjatywy jest poprawa dostępu MSP do finansowania, a w szczególności zapewnienie mikrokredytów, mikropożyczek, kapitału podwyższonego ryzyka, kredytów i gwarancji oraz innych innowacyjnych form finansowania. JEREMIE ma dać możliwość korzystania przez MSP z jak najlepiej dostosowanych do ich potrzeb produktów finansowych oraz przyczynić się do podniesienia konkurencyjności gospodarki europejskiej na światowym rynku. Jest to także propozycja dla banków, które niechętnie udzielają kredytów i pożyczek przedsiębiorstwom z sektora MSP. Z uwagi na fakt, że środki finansowe, jakie przedsiębiorcy otrzymają w ramach pożyczek, gwarancji itp. udzielanych w ramach inicjatywy JEREMIE będą środkami zwrotnymi, możliwe będzie zapewnienie ?efektu dźwigni?.
Inicjatywa ma na celu zwiększenie efektywności i poprawę wykorzystania środków pochodzących z funduszy strukturalnych UE a przeznaczonych na wsparcie sektora MSP. Jest ona odpowiedzią na niski procent wykorzystania środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) przeznaczonych dla sektora MSP w latach 2001-2006 oraz na trudności i opóźnienia w procesie uzgadniania z Komisją Europejską zasad wdrażania tych środków. Istotne jest także to, że JEREMIE daje możliwość skorzystania z wiedzy i doświadczenia EBI w zakresie udzielania wsparcia przedsiębiorcom, jak również stwarza możliwość wielokrotnego używania oferowanych instrumentów w sposób ciągły i odnawialny, w przeciwieństwie do pomocy w formie jednorazowego dotacji. Przedsiębiorcy będą więc mogli mieć dostęp do środków finansowych także po 2013 roku, kiedy to pochodzące z funduszy strukturalnych UE dotacje dla nich zostaną prawdopodobnie znacznie ograniczone.

Jak działa JEREMIE

Inicjatywa zakłada stworzenie przez region (zgodnie z nomenklaturą NUTS) lub kraj członkowski UE (tak jest np. na Słowacji) funduszu finansującego który by oferował pełny zakres instrumentów finansowych dla MSP ? tzw. Holding Fund. W Polsce inicjatywa może być realizowana przez jednostki na poziomie NUTS II, czyli poszczególne województwa. Przez Fundusz ten ma się odbywać transfer środków pochodzących z funduszy strukturalnych. O przekazaniu części środków z programów operacyjnych do Funduszu może zadecydować instytucja zarządzająca programem (np. urząd marszałkowski, ministerstwo). Pożyczkę na ten cel może także udzielić EBI. Udział w zapewnieniu środków finansowych funduszu może mieć także sektor prywatny. Środki finansowe zgromadzone w Funduszu będą transferowane do MSP poprzez instytucje pośredniczące (np. fundusze pożyczkowe, fundusze poręczeniowe, banki, fundusze kapitałowe wysokiego ryzyka itp.), które muszą uzyskać, weryfikowaną co pewien czas, akredytację. Istotne jest to, że instytucje pośredniczące mają prowadzić działalność na warunkach konkurencyjnych, przy czym w pierwszej kolejności będą wspierane przedsięwzięcia innowacyjne, związane ze wspieraniem transferu technologii oraz przedsiębiorstwa rozpoczynające działalność gospodarczą.
Istotne jest to, że to same kraje członkowskie lub regiony mogą podjąć decyzję o przeznaczeniu części przypadających im środków pochodzących z funduszy strukturalnych UE na finansowanie przedsięwzięć w ramach inicjatywy JEREMIE.
Wśród nowych krajów członkowskich UE, jednym z pierwszych, który podjął decyzję o włączeniu się w tą inicjatywę jest Słowacja. Podpisała ona już umowę na zarządzanie w ramach JEREMIE sumą około 700 mln EUR. Jest także szansa na to, że unijna inicjatywa będzie realizowana w przynajmniej kilku polskich województwach. Po Wielkopolsce, która pierwsza zainteresowała się JEREMIE, stosowną uchwałę podjął Zarząd Województwa Pomorskiego. W najbliższym czasie decyzję podejmą prawdopodobnie samorządowcy z kolejnych województw: łódzkiego i dolnośląskiego.
Należy więc mieć nadzieję, że JEREMIE, z uwagi na swoją elastyczność i dostosowanie się do warunków lokalnych, rzeczywiście przyczyni się do zwiększenia możliwości finansowania działalności sektora MSP także w Polsce.
Szersze informacje na temat Inicjatywy JEREMIE znajdują się na następujących stronach internetowych:
http://www.eif.org/jeremie/
http://ec.europa.eu/regional_policy/funds/2007/jjj/jeremie_en.htm
http://ec.europa.eu/news/around/061218_pol_pl.htm
http://www.ukie.gov.pl
Opracowała:     Joanna Orłowska
Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości
Zespół Przedsiębiorczości

e-mail: joanna_orł owska@parp.gov.plTen adres e-mail jest chroniony przed spamerami, musisz mieć włączony Javascript by go zobaczyć

Artykuł ten pochodzi z grudniowego numeru Biuletynu Euro Info(2008). Jeżeli zainteresował Cię ten artykuł zapraszamy do prenumeraty.