Forum

Najnowsze wpisy:


	profile fasadowe - eksport do Niemiec
	CE na pług
	CE na wyroby posiadające świadectwo dopuszczenia jednostki certyfikującej
	CE na produkty do świecowania uszu

zobacz wszystkie

Gdzie jesteś > Prawo > Ochrona konkurencji i kon... > Ustawa o kredycie konsume...

Ustawa o kredycie konsumenckim

2005-12-13 przez Ilona Paździor

Polskim aktem prawnym zawierającym regulacje dotyczące kredytu konsumenckiego jest ustawa z dnia 20 lipca 2001 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 100, poz. 1081 z późn. zm.). Postanowienia ustawy wdrażają do naszego systemu prawnego rozwiązania przewidziane w dyrektywie Rady nr 87/102/EWG w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Panstw Członkowskich dotyczacych kredytu konsumenckiego. Dyrektywa ta jest częścią wspólnotowego prawa konsumenckiego, które współcześnie stanowi jedną z najważniejszych gałęzi całego dorobku prawnego Unii Europejskiej. Warto przy tym zwrócić uwagę na fakt, iż problematyka ochrony konsumenta od kilku lat jest jednym z priorytetowych obszarów działalności Unii Europejskiej.

Ustawa o kredycie konsumenckim (dalej UKK) reguluje trzy grupy zagadnień. Zgodnie z art. 1 UKK są to:

zasady oraz tryb zawierania umów, których przedmiotem jest kredyt konsumencki,
reguły dotyczące ochrony konsumenta oraz
obowiązki ciążące na przedsiębiorcy udzielającym takiego kredytu.

Dla właściwej analizy przepisów ustawy warto zwrócić uwagę na kilka podstawowych definicji w niej zawartych. Przede wszystkim trzeba odnotować, iż przez pojęcie konsumenta, należy rozumieć osobę fizyczną zawierającą umowę z przedsiębiorcą w celu bezpośrednio niezwiązanym z działalnością gospodarczą. Przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę, na mocy której przedsiębiorca w zakresie swojej działalności, udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi kredytu w jakiejkolwiek postaci. Obejmuje to m.in.: umowę pożyczki, umowę kredytu bankowego, czy też umowę o odroczeniu konsumentowi terminu spełnienia świadczenia pieniężnego. Należy wskazać, iż postanowienia art. 2 ust. 2 UKK zawierają przykładowy wykaz takich umów. Określając zakres zastosowania ustawy trzeba wziąć pod uwagę rozbudowany katalog wyłączeń przewidziany w art. 3 UKK (stanowi on odzwierciedlenie art. 2 dyrektywy 87/102/EWG). Przepisy ustawy nie znajdą zastosowania do umów o kredyt konsumencki:

o wysokości większej niż 80.000 zł albo równowartości tej kwoty w innej walucie niż waluta polska,
na mocy których konsument nie jest zobowiązany do zapłaty oprocentowania ani innych kosztów związanych z udzieleniem lub spłatą kredytu konsumenckiego.
Ustawy nie stosuje się także do umów o kredyt konsumencki:
w postaci nieprzewidzianego w umowie, utrzymującego się za zgodą kredytodawcy przez okres co najmniej trzech miesięcy, ujemnego salda (do umów tych stosuje się jedynie art. 6, 9 i 10 ustawy),
dotyczących odpłatnego korzystania z rzeczy lub praw, jeżeli umowa nie przewiduje przejścia własności rzeczy lub praw na konsumenta,
w postaci odroczenia terminu płatności za świadczenie niepieniężne, którego przedmiotem jest stałe lub sukcesywne dostarczanie energii elektrycznej, ciepła, paliw gazowych, wody, odprowadzenia nieczystości, wywóz śmieci lub świadczenie innych usług, jeżeli konsument zobowiązany jest do zapłaty za spełnione świadczenie w ustalonych odstępach czasu w trakcie trwania umowy,
przewidujących limit zadłużenia pożyczek i kredytów odnawialnych w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym lub w innych rachunkach oszczędnościowych innych niż rachunki kredytowe (do umów tych stosuje się jednak art. 11 ustawy).

Zgodnie z postanowieniami art. 4 ust. 1 UKK przewidziano obowiązek zawarcia umowy o kredyt konsumencki na piśmie. Na kredytodawcy ciąży obowiązek niezwłocznego przekazania egzemplarza umowy konsumentowi. Należy zwrócić uwagę listę niezbędnych danych, które winny znaleźć się w tekście umowy. Stosowny wykaz został zamieszczony w art. 4 ust. 2 UKK. Najistotniejszą informacją, którą kredytodawca musi umieścić w tego typu umowach, jest tzw. rzeczywista roczna stopa oprocentowania (będzie ona obliczana według wzoru podanego w załączniku do ustawy). Należy przy tym dodać, iż w świetle regulacji art. 16 UKK, w ofertach i reklamach dotyczących kredytu konsumenckiego zawierających jakiekolwiek dane dotyczące kosztu kredytu konsumenckiego kredytodawca lub podmiot pośredniczący w zawarciu umowy są obowiązani podawać rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, wyliczoną od całkowitego kosztu kredytu.

Postanowienia art. 11 UKK regulują szczegółowe zasady odnośnie odstąpienia konsumenta od umowy kredytowej. Jeśli w treści umowy przewidziano stosowną klauzulę, konsument może odstąpić od umowy w terminie 10 dni od jej podpisania. Warto przy tym wspomnieć, iż konsument nie ma obowiązku podawania przyczyny dla swoich działań. Jeśli brak jest takiej klauzuli w umowie, konsumentowi przysługuje prawo odstąpienia w terminie 10 dni od chwili, gdy otrzymał informację o prawie do odstąpienia. Konsument nie dysponuje w tym przypadku całkowitą swobodą albowiem może odstąpić od umowy nie później niż w terminie 3 miesięcy od jej zawarcia. W przypadku, gdy kredytodawca przystąpił już do realizacji postanowień umowy i np. przekazał stosowne środki finansowe na rzecz konsumenta, to w świetle art. 11 ust. 3 UKK odstąpienie staje się skuteczne, jeżeli świadczenie zostanie zwrócone kredytodawcy łącznie z oświadczeniem o odstąpieniu od umowy. Postanowienia ustawy przewidują ponadto szereg innych reguł odnośnie wcześniejszego odstąpienia od umowy przez konsumenta. Warto również zwrócić uwagę na postanowienia art. 14 ustawy, zgodnie z którym jeżeli konsument nie zapłacił w terminach określonych w umowie pełnych rat kredytu za co najmniej dwa okresy płatności, kredytodawca może wypowiedzieć umowę po uprzednim wezwaniu konsumenta, w trybie określonym w umowie kredytowej, do zapłaty zaległych rat lub ich części w terminie nie krótszym niż 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem wypowiedzenia umowy. Termin wypowiedzenia umowy nie może być krótszy niż 30 dni.

Należy odnotować fakt, iż w świetle regulacji art. 8 UKK konsument jest uprawniony do wcześniejszej spłaty kredytu. Wówczas całkowity koszt kredytu ulegnie zmniejszeniu, proporcjonalnie do okresu o który został skrócony czas spłaty. Konsument jest obowiązany poinformować kredytodawcę o zamiarze wcześniejszej spłaty kredytu najpóźniej w terminie 3 dni przed jej dokonaniem.

Aktualizowała: Katarzyna Kornosz, EIC Warszawa

4.04.2006

« Wróć